Devirdaim pompası arızasında görülen hararet, soğutma sıvısı kaçağı ve rulman seslerini güvenli kontrol sırasıyla açıklıyoruz.
Devirdaim pompası, motor ile radyatör arasındaki soğutma sıvısının dolaşmasına yardım eder. Pompa yeterli dolaşımı sağlayamazsa motor sıcaklığı yükselir. Bazı araçlarda pompa kayışla, bazılarında ise elektrik motoruyla çalışır. Bu nedenle belirtiler ve kontrol yöntemi modele göre değişebilir.
Belirtiler nasıl ortaya çıkar?
En bilinen belirti hararet göstergesinin yükselmesidir. Fakat pompa tamamen bozulmadan önce rulman uğultusu, kayış tarafında ses veya pompa gövdesi çevresinde soğutma sıvısı izi görülebilir. Sıvı eksildikçe kaloriferin düzensiz ısıtması ve motor sıcaklığının trafikte artması da görülebilir.
Bazı mekanik pompalarda iç kanatların aşınması dışarıdan kaçak oluşturmadan dolaşımı azaltabilir. Bu durumda yalnızca sıvı seviyesine bakmak yeterli olmaz. Termostat, radyatör, fan ve sistemdeki hava da aynı hararet şikâyetini oluşturabilir.
Güvenli ilk kontrol
Motor tamamen soğukken genleşme kabındaki seviye, hortumlar ve pompa çevresi incelenir. Kurumuş renkli iz, ıslaklık veya kayış tarafında sıvı belirtisi not edilir. Sıcak motorda radyatör veya genleşme kabı kapağı açılmaz; basınçlı sıvı ciddi yanığa neden olabilir.
Pompa çevresindeki ses, yalnızca dinleyerek kesinleştirilmemelidir. Alternatör, gergi rulmanı ve klima kompresörü de benzer uğultu yapabilir. Sesin yeri uygun ekipmanla ayrılmalıdır.
Teşhis sırası
- Hararet göstergesi ve uyarı lambaları kontrol edilir.
- Soğutma sıvısı seviyesi yalnızca soğuk motorda incelenir.
- Pompa, hortum, radyatör ve termostat çevresinde kaçak aranır.
- Sisteme üretici prosedürüne uygun basınç testi uygulanır.
- Fan çalışması, termostat davranışı ve sıcaklık sensörü verisi karşılaştırılır.
- Pompa kayışı, gergisi veya elektrik beslemesi modele göre test edilir.
Hararet yapmış araçta yola devam etmek silindir kapak contası ve motor içi parçalarda daha büyük hasara neden olabilir. Gösterge kırmızı bölgeye çıkıyor, buhar görülüyor veya soğutma sıvısı hızla boşalıyorsa güvenli yerde durup motoru kapatmak gerekir. Sıcak motora soğuk su dökülmemelidir.
Devirdaim pompası değişirken kayış sistemi, conta yüzeyleri ve doğru soğutma sıvısı da kontrol edilir. Parça değiştiği hâlde sistemde hava kalırsa benzer sıcaklık şikâyeti sürebilir. Bu nedenle dolum ve hava alma üretici yöntemine göre yapılmalıdır.
Sonuç olarak pompa arızası yalnızca “su eksiltiyor” veya “ses yapıyor” diye kesinleştirilmez. Kaçak, dolaşım, sıcaklık ve kayış kontrolleri birlikte yapıldığında gereksiz parça değişimi önlenir.